Sa Tribinal Siprèm nan te deside 25 jen 2026 la
Nan dat 25 jen 2026, Tribinal Siprèm Ozetazini an te deside ak yon vòt 6–3 ke gouvènman federal la gen dwa avanse pou l mete fen nan Estati Pwoteksyon Tanporè (TPS) pou Ayiti ak Siri. Desizyon an, pou kont li, pa depòte pèsòn. Li te retire lòd tribinal ki pi ba yo ki te kenbe revokasyon yo an sispann, kidonk plan gouvènman an pou fini ak TPS ka antre an vigè kounye a, pandan pwosè yo ap kontinye.
🕘 Dènye mizajou yo
- 1ye jiyè 2026 — pèmi travay yo pwolonje jiska 10 jiyè. USCIS te deplase dat ekspirasyon "placeholder" pou pèmi travay TPS (EAD) Ayiti & Siri yo, ki soti 1ye jiyè pou rive 10 jiyè 2026, pou Form I-9 / E-Verify. EAD ou pa t ekspire jou sa a. (Fragomen; paj USCIS SAVE/I-9 dat 07/01/2026)
- Pa gen depòtasyon an mas ki kòmanse. Jiska dat 1ye jiyè, pa gen okenn rapò konfime ke moun Ayisyen oswa Siryen ki gen TPS ap detni oswa depòte akòz desizyon sa a. Depòtasyon kounye a posib legalman, li pa otomatik. (NPR, 29 jen)
- Desizyon an poko nèt an vigè. Revokasyon yo pran efè apre Tribinal Siprèm nan voye jijman li bay tribinal ki pi ba yo (yo tann sa vè 27 jiyè 2026) epi DHS pibliye konsèy final. (AILA)
- Batay la kontinye. Defansè yo depoze yon nouvo pwosè (1ye jiyè) sou règ otorizasyon travay yo, epi pwojè lwa pou pwoteje TPS Ayiti ap avanse nan Kongrè a — gade Dwa Ou & Opsyon Ou.
- ⚠ DHS ap ankouraje "self-deportation." Ofisyèl yo di pa gen peryòd gras epi y ap ofri yon peman nan aplikasyon CBP Home (apeprè $2,100–$2,600) pou moun kite peyi a. Sa a se pa yon opsyon san risk — gade Rimè & Eskwokri.
🔑 Bagay ki pi enpòtan pou konprann nan
Tribinal la pa t deside ke fini ak TPS legal "sou fon dosye a," epi li pa t di Ayiti oswa Siri an sekirite. Li te deside ke an jeneral tribinal yo pa ka revize desizyon Sekretè Depatman Sekirite Enteryè a pou fini ak TPS yon peyi, epi ke reklamasyon diskriminasyon ki rete a gen ti chans pou reyisi. An pratik, kounye a pa gen okenn lòd tribinal k ap kenbe revokasyon yo an sispann, epi nan dat 27 jiyè 2026 revokasyon yo pou Ayiti ak Siri te antre an vigè. Pwoteksyon ou fini — men pwosè legal la poko fini ofisyèlman, epi pèdi TPS toujou pa menm bagay ak resevwa yon lòd depòtasyon (sa diferans sa a vle di pou ou). (SCOTUSblog; NOTUS, 25 jen 2026)
Fè kle yo, yon kout je
- Ka yo: Mullin v. Doe (Nimewo 25-1083, ka Siri a) ak Trump v. Miot (Nimewo 25-1084, ka Ayiti a), yo te deside ansanm.
- Vòt la: 6–3. Jij Alito ekri opinyon majorite a; Jij Kagan ekri yon opinyon kont (Sotomayor ak Jackson dakò avè l); Jij Thomas ekri yon opinyon apa.
- Ki moun sa afekte: apeprè 350,000 Ayisyen ak ~6,000 Siryen.
- Sa li chanje: lòd tribinal ki t ap kenbe revokasyon yo an sispann ranvèse; yo voye ka yo tounen ("remanded") bay tribinal ki pi ba yo.
Sous: NBC News, NPR, opinyon Tribinal Siprèm nan (PDF) — 25 jen 2026.
Kisa TPS ye?
Estati Pwoteksyon Tanporè (TPS) se yon pwogram federal (Kongrè te kreye l an 1990) ki pèmèt moun ki soti nan peyi konfli lame, dezas, oswa lòt kondisyon ekstraòdinè frape viv epi travay legalman Ozetazini pou yon peryòd limite, ki ka renouvle. Ayiti te premye jwenn deziyasyon an janvye 2010, apre gwo tranblemanntè li a; Siri te jwenn deziyasyon an mas 2012, pandan gè sivil li a.
Sous: American Immigration Council; National Immigration Forum.
Konbyen moun sa afekte — ak nimewo "400,000" la
Moun desizyon sa a afekte dirèkteman se apeprè 350,000 Ayisyen ak ~6,000 Siryen (apeprè 356,000 antou). Ou ka wè tou yon chif ~400,000 ki lye ak Florid. Nimewo sa a — egzakteman 403,965 — se kantite tout moun ki gen TPS, nenpòt nasyonalite, k ap viv nan Florid (Ayisyen, Venezyelyen, Ondiryen, ak lòt), se pa kantite Ayisyen, ni se pa tout moun desizyon espesifik sa a afekte.
- Enskripsyon ofisyèl USCIS: 330,735 moun Ayisyen ki gen TPS nan tout peyi a (depi 31 mas 2025). (Fwd.us / American Immigration Council)
- Florid se kote ki gen pi gwo konsantrasyon moun Ayisyen ki gen TPS; apeprè 100,000–113,000 travay nan men-dèv Florid la. (WGCU/PBS; Florida Immigrant Coalition atravè WLRN)
- Tout moun ki gen TPS nan Florid, tout nasyonalite: 403,965 (31.1% nan total Ozetazini an). (Penn Wharton Budget Model, 19 novanm 2025)
Dènye mizajou: 13 out 2026. Tradiksyon sa yo fèt ak èd machin epi y ap revize pa yon moun ki pale Kreyòl natif natal. Pou tout detay ak sous yo, gade vèsyon Anglè a.